INLEIDING van Diane Elshout en Noud Verhave
Conferentie Kunst&Dementie BUITENgewoon GEWOON 24 oktober 2011
“I want to think seriously about the things I can accomplish with what’s left of my life”
Gedurende onze voorbereiding voor deze conferentie stootten wij op de website van fotograaf Phillip Taledano. Daarop stond een beeldverslag van zijn ervaringen met zijn dementerende vader. Tussen de prachtige foto’s waren ook een aantal beelden van de gedachten die zijn vader opschreef op door het hele huis verspreide schriftjes. Een ervan trof ons zeer. Mr Toledano scheef:
“I want to think seriously about the things I can accomplish with what’s left of my life” Je zou het als volgt kunnen vertalen:: Ik wil serieus nadenken over de dingen die ik nog kan verwezenlijken met dat wat er nog over is van mijn leven.
Waarom trof dit citaat ons zo. Allereerst Vader Toledano was bijna honderd toen hij dit schreef. Geconfronteerd met de ziekte was deze man vast besloten te kijken naar wat er nog mogelijk was en daar zijn energie in te steken, ondanks de verwarde wereld waar de dementie hem in had gesloten. Daaraan gekoppeld ook de onmogelijkheid zijn eigen streven op andere minder heldere momenten om te zetten in taal en handelen.
Wij mensen krijgen de kans om met het leven dat wij leiden dingen te verwezenlijken, TO ACCOMPLISH THINGS, plannen te maken, doelen te stellen, hoop te koesteren, te dromen. Kortom iets te willen maken van de dagen die we op deze wereldbol rondstappen. Dat houdt niet op als je dement bent. Dementie is geen geisoleerd deel van het leven Het is, voor hen die hier mee geconfronteerd worden, een integraal deel. Ieder stadium van het leven kent per slot zijn eigen begrenzingen en accenten, zo ook dit stadium.
In het citaat wijst Toledano naar zichzelf en geeft zichelf een toekomst binnen dat wat er van zijn leven over is: Wat kan ik nog, wil ik nog, voel ik nog, verlang ik nog, droom ik nog… Niet de dagen slijten maar zingeven, hoe minimaal ook. Daarmee vraagt hij zijn zoon ook serieus aan de slag te gaan met dat wat er nog over is van hem. Aan herinneringen, aan vandaag, aan nu, aan morgen, aan over twee uur. Maar ook met de nieuwe wereld die zich opent; Waarin dat wat wij kennen steeds verder naar de achtergrond verdwijnt en iets anders zich langzaam opdringt. Een wereld ook die zich niet houdt aan de regels van de rede en controle.
Het is een kunst om die ruimte te vinden. Dit brengt ons tot de kern van deze conferentie. Naar de best practices, succesvolle en innovatieve samenwerkingen tussen de zorg en de kunsten. Zij hebben als kenmerk dat ze niet als standaard over een organisatie kunnen worden uitgerold. Het zijn best practices die iedere keer opneiuw kijken naar wat ze voor zich hebben. die zich met hun manier van werken hebben gespecialiseerd in het ingaan op wat er is. Dat wat er is, wisselt per persoon, per omgeving, Daarmee is hun manier van werken flexibel.
Wij hopen met deze conferentie aandacht te genereren om zodoende de aanwezigheid van de kunsten in het leven van de dementerende een grotere rol te laten spelen. De kunsten bieden ons de mogelijkheid om te ervaren met al onze zintuiten, ons te verwonderen, te verbazen. Ze reflecteren op de ons omgevende werkelijkheid en interpreteren die. Daarmee bieden ze ons de kans om dingen buiten onszelf te plaatsen. Hoe sta ik in de wereld. Hoe ervaar ik, kijk ik. Wat zijn mijn voorkeuren, obsessies, voorliefdes. Daar aanspraak op te maken is eigenlijk de gewoonste zaak van de wereld. Daar vorm aan te geven is de kracht van de kunsten. Deze dag staat in dit teken
Wij wensen u een inspirerende conferentie. Een conferentie die is ontstaan met de medewerking van talloze mensen. Met het kernteam bestaande uit Karien van Assendelft, Ivo vermegen, Maaike Mul en Vera Broos, de best practices, progessionals uit het veld en alle vrijwilligers. Dank aan jullie. Rest ons het Parktheater en zijn fantastische crew te bedanken en natuurlijk het bestuur van Kunst en Dementie die deze dag mogelijk maken.
Dank u wel voor uw aandacht. Wij wensen u een fijne dag.
Diane Elshout en Noud Verhave, artistieke leiding en organisatie conferentie K&D
